Kan Grupları Ve Kan Uyuşmazlığı

Kan Grupları Ve Kan Uyuşmazlığı

İnsan kan grupları arasında farklılık olduğu 1900’lerin başlarında ABO sisteminin bulunması ile anlaşılmıştır. 1940’ların başlarında ise Rh faktörü bulunmuştur. İnsandaki kan, alyuvarlardaki aglütinojenlerin çeşitlerine ve durumuna göre gruplandırılmıştır. Temel olarak kan 0 (sıfır), A, B ve AB olamk üzere dört grupa ayrılır. 0 grubu kanda alyuvarlarda aglütinojen bulunmaz. A gurubu alyuvarlarda sadece A, B gurubu […]

İnsan kan grupları arasında farklılık olduğu 1900’lerin başlarında ABO sisteminin bulunması ile anlaşılmıştır. 1940’ların başlarında ise bulunmuştur. İnsandaki kan, alyuvarlardaki aglütinojenlerin çeşitlerine ve durumuna göre gruplandırılmıştır. Temel olarak kan 0 (sıfır), A, B ve AB olamk üzere dört grupa ayrılır. 0 grubu kanda alyuvarlarda aglütinojen bulunmaz. A gurubu alyuvarlarda sadece A, B gurubu alyuvarlarda sadece B, AB gurubu alyuvarlarda ise hem A hem de B aglütinojenleri bulunmaktadır. Kan grubu ile ilgili çalışmalar sürerken, bazı insanların kanlarında mevcut olan alyuvarlarda “” adında bir maddenin varlığı ortaya çıkmıştır. Buna kısaca “Rh” denir. Pozitif (+) ve negatif (-) işaretiyle ifade edilir. İnsanların %85’inde pozitif (+) vardır. %15’inde yoktur. olmayan kişiler Negatif (-) olarak nitelendirilir.

Bir insana başka bir insandan kan aktarılırken () kan gruplarının ve o gruptaki Rh faktörünün önemi büyüktür. Rh faktörsüz kanı olan bir kişiye Rh faktörlü kan verilemez. 0 kan grubundaki bir insan, sadece kendi grubundan olan kişilerden kan alabilir. Fakat her kan grubuna kan verebilir. Bunun nedeni alyuvarlarında aglütinojen olmamasıdır. Bu yüzden 0 (sıfır) grubu kanı olanlara verici denir. Ab kan grubuna ait olan bir insan her gruptan kan alabilir. Kan s erumunda hem A hem B aglütinojenleri vardır. Ancak kendi grubundan başka kimseye kan veremezler. AB kan grubundan olanlara genel alıcı denir. A kan grubundan olanlar sadece kendi kan grubundan ve 0 grubundan kan alabilirler. Kendi grubuna ve Ab kan grubuna kan verebilirler. B kan grubundan biri de yine 0 grubundan ve kendi grubundan kan alabilirken, sadece kendi kan grubuna ve AB kan grubuna kan verebilirler.

Bir insana kanverilemsi veya alınması toplardamar aracılığı ile yapılır ve bir keresinde ancak, 300 gram kan verilebilir. Bu miktar gerekli görüldüğü takditde tekrarlanabilir.

Kan gruplarının özellikleriyle Rh faktörü genetiktir. Kan grupları uyuşmayan kişilerin kan alış verişi sonucu kan alan kişide olur ve kan alanın ölümüne neden olur. Kan alınıp verilirken Rh faktörü göz önüne alınmalıdır. Bunun sebebi olan birinin kan serumunda antikor bulunmasıdır. Evliliklerde RH faktörnünün önemli olmasının nedeni budur. Rh faktörü pozitif olan bir erkekle, Rh faktörü negatif olan bir kadının evlilikleri sonucunda çocuk, babanın faktörlü kanını alabileceğinden, annenin Rh negatif faktörlü kanında çocuktan anneye geçen faktörüne karşı oluşacak antikorlar çocuğa geçerek, çocukta ağır bir hastalık oluşturp ölümüne neden olur. Ancak şu da bilinmelidir ki Rh pozitif bir baba ile Rh negatif bir anneden Rh negatif bir çocuk da doğabilir. Bu durumda uyuşmazlık yoktur. Diğer taraftan annenin Rh pozitif çocuğun Rh negatif olduğu durumda da uyuşmazlık söz konusu değildir.

Kan uyuşmazlığının görüldüğü durumlarda, gebelik dikkatli takip edilmesi her hangi bir risk olmaksızın sağlıklı bebeklerin doğması demektir. Gebelikte annenin kanında normalde bulunmaması gereken anti-Rh (anti-D) araştırılır, bu teste indirek coombs testi denilir. Doğum sonrası bebekte anneden geçen antikorların aranmasına ise direk coombs testi denilir. Tedavinin amacı annenin Rh antikorlarını oluşturmasını önlemektir. Bunun için Rh negatif ve eşi Rh pozitif olanlara, gebeliğin 28. haftasında
anti-D (Rhogam) iğnesi yapılır. Doğum sonrasında bebeğin kanı Rh pozitif ise ilk 72 saat içinde tekrardan anti-D yapılmalıdır. Tedavide amaç annenin Rh antikorları oluşturmasını engellemektir. Bunu sağlamak için kan grubu Rh negatif ve eşi Rh pozitif olan gebelere 28. haftada anti-D (Rhogam) iğnesi yapılır. Doğumdan sonra bebeğin kan grubu pozitif ise ilk 72 saat içinde yeniden anti-D yapılmalıdır. Düşük, dış gebelik, kürtaj gibi durumlarda da müdahaleyi takiben anti-D yapılır.

Aglütinasyon: Kan hücrelerinin özellikle alyuvarların birbirleriyle birleşmelerine, yapışmaları.

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM